Пәтерді жалға беруді Excel-де есепке алу: шарттар, төлемдер және қарыздар

Бір пәтерді жалға берсеңіз, бәрін есте сақтауға болады. Екі-үшеу болғанда, бір жалға алушы ақысын кешіктіреді, екіншісінің шарты келесі айда бітеді, үшіншісі кепілді қайтаруды сұрайды, және бәрі шатасып кетеді. Қарапайым Excel кестесі мұндай шатасуды шешеді.

Мақалада жалға беру есебінің схемасын көрсетеміз: нысандар тізімі, ай сайынғы есептеулер мен төлемдер, қарызды есептеу және шарт мерзімін бақылау.

Нысандар тізімі

Әр пәтер, бөлме немесе гараж бір жол болады:

Кепілді жалдау ақысынан бөлек жазыңыз: ол сіздің табысыңыз емес, шарт аяқталғанда қайтарылатын сома. Шарт мерзімінің аяқталу күні міндетті түрде болсын.

Шарт мерзімін бақылау

Шарт аяқталардан екі ай бұрын жаңа жалға алушы іздеу немесе шартты ұзарту туралы келісу керек. Мұны ұмытпау үшін «шартқа дейін қалған күн» бағанын қосыңыз:

=E2-TODAY()

Мәртебені формуламен шығарыңыз:

=IF(E2<TODAY();"Аяқталды";IF(E2-TODAY()<=$K$1;"Аяқталуда";"Әрекет етеді"))

K1 ұяшығына ескерту мерзімін (мысалы, 60 күн) жазыңыз. Шарттардың мәртебесі бойынша сүзгі бір қарағаннан-ақ қай пәтер келесі айда бос қалатынын көрсетеді. Осы белгіні қызыл және сары түспен бөлектесеңіз, ұмыту мүмкін болмайды.

Айлар бойынша есептеулер мен төлемдер

Бір жалға алушының бір айлық ақысы есептелді және төленді деген екі бөлек жазбаны жүргізіңіз. Бөлек «Төлемдер» кестесінде әр жол: нысан, ай, есептелген сома, төленген сома, төлеу күні.

Қарыз = есептелген − төленген:

=D2-E2

Мысал: қазан айына 220 000 ₸ есептелді, Динара 5-інде 150 000 ₸ аударды. Қарыз 70 000 ₸. Келесі айда 220 000 ₸ тағы есептеледі, егер ол төлемесе, жиынтық қарыз 290 000 ₸.

Нысан бойынша жиынтық қарыз:

=SUMIF(Төлемдер!A:A;A2;Төлемдер!F:F)

Теріс сан артық төлемді білдіреді. Мәртебені де формуламен беріңіз: қарыз нөлге тең болса «Төленді», нөлден көп болса «Қарыз», төленген сома нөл болса «Төленбеді».

Күннің кешігуін ескеру

Төлем күні 5-і болса, 8-інде төлем әлі жоқ екенін көру үшін: =IF(AND(F2=0;TODAY()>DATE(YEAR(TODAY());MONTH(TODAY());5));"Кешікті";""). Мұнда 5 санын төлем күнінің ұяшығына ауыстырып жазған жөн.

Жиынтық есеп

Айдың соңында үш санды қараңыз:

1. Қанша есептелді: бүкіл нысандар бойынша.
2. Қанша түсті: нақты төлемдер.
3. Қанша қарыз: айырма.

Мысалы, үш пәтер бойынша айлық есептелгені 220 000 + 180 000 + 150 000 = 550 000 ₸, түскені 480 000 ₸ болса, қарыз 70 000 ₸. Егер бір нысан үнемі кешіксе, мұны жиынтық көрсетеді, және жалға алушымен сөйлесуге нақты дәлел болады.

Жиі кездесетін қателер

• Кепілді табыс ретінде санау.
• Артық төлемді келесі айға ескермеу.
• Шарт аяқталатын күнді жазбау.
• Төлемді «жалпы» жазу, қай айға екені көрсетілмейді. Әр төлем белгілі айға жазылсын.
• Салықтарды кестемен шатастыру. Салық мәселесін маманнан нақтылаңыз.

Алғашқы толтыру

Кестені бастағанда барлық ескі төлемдерді қайта енгізудің қажеті жоқ. Ағымдағы шарттарды енгізіп, келесі айдан бастап есептеу мен төлемді жазсаңыз жеткілікті. Ескі қарыз болса, оны бір бөлек жолмен «бастапқы қалдық» ретінде қосыңыз. Сонда есеп таза нүктеден басталады, ал алғашқы айда барлығы қаншалықты шатасқанын жуықтап емес, нақты көресіз.

Дайын үлгі: жалға беруді есепке алу

Дайын Excel кестесін алуға болады. Үлгі ақылы. Онда төрт парақ бар.

• «Параметрлер»: есеп күні және ескерту мерзімі.
• «Нысандар»: 10 нысанға дейін; жалға алушы, шарт мерзімі, жалдау ақысы, кепіл және төлем күні. Шарт мәртебесі өздігінен есептеледі.
• «Төлемдер»: 300 есептеу мен төлемге дейін; қарыз бен мәртебе өздігінен есептеледі.
• «Қорытынды»: нысандар бойынша есептелгені, төленгені, қарыз және шарттар мәртебесі, диаграмма.

Шарттың аяқталуы туралы ескерту әдепкі бойынша 60 күн бұрын беріледі, бұл мәнді өзгертуге болады. Кесте салықтарды есептемейді: ол шарттар мен төлемдердің есебін жүргізеді. Жинақта бос кесте және ойдан алынған деректері бар толтырылған үлгі бар. Бұл арнайы бағдарлама емес, қарапайым формулалардағы кесте. Файл қазақ тілінде, Excel 2007 және одан жаңа нұсқаларда және LibreOffice-те макростарсыз жұмыс істейді. Пәтерлерді, бөлмелерді, гараждарды және шағын үй-жайларды жалға беретін иелері мен басқарушыларға жарайды.

Жиі қойылатын сұрақтар

Жалдау ақысын кешіктірсе, не істеу керек?

Алдымен кестедегі нақты сомаға сүйеніп жалға алушымен сөйлесіңіз. Шартта тұрақсыздық айыбы бар болса, соны қолданады. Құқықтық сұрақтарда заңгерден кеңес алыңыз.

Кепілді қашан қайтару керек?

Шартта көрсетілген мерзімде. Қайтарар алдында коммуналдық қарыздар мен залалды тексеріңіз.

Қанша нысанды жүргізуге болады?

Үлгіге 10 нысан мен 300 төлем жолы сияды.

Коммуналдық төлемдерді де жазуға бола ма?

Иә, жеке есептеу жолы ретінде енгізуге болады. Бірақ нысан бойынша қарызда оларды бөлек көрсеткен ыңғайлы.